DUISTERE MACHTEN

Gestalten van het kwaad in de wereld van de islam

Een tentoonstelling van recente boeken uit de Arabische wereld, Turkije en Indonesië in de Leidse Universiteitsbibliotheek,
6 december 2000 - 29 januari 2001

Samenstelling: Arnoud Vrolijk & Jan Just Witkam

INHOUD

Duistere machten

  1. De hellestraf als sanctie

  2. Satan en zijn werken

  3. Geesten en magie

  4. De Antichrist

  5. De koran als afweermiddel

  6. Het secularisme en het modernisme

  7. Verboden genotsmiddelen

  8. Vrouwen

  9. Islamitische dictators

  10. Terrorisme

  11. Buitenlandse ideologieën

  12. De Satanic Verses

  13. Het joodse gevaar

  14. Sex als zionistisch wapen

  15. De vertalingen van Mein Kampf

Register van auteurs, editeurs, vertalers,
illustratoren, plaatsen en uitgeverijen.


Satan en zijn werken


05klein.jpg (7304 bytes) [5] Madākil al-Šayṭān li-ifsād al-bašar, li-Ibn Qayyim al-Ğawziyya. A`addahu wa-ḍabaṭahu Abū Muḥammad Ašraf b. `Abd al-Maqṣūd Ibn `Abd al-Raḥīm. [Al-Riyāḍ] : Maktabat Ṭabariyya, 1412/1992.
(Silsilat al-nadīr ; 3)

8436 D 12


‘Wegen van de Satan om het mensdom te corrumperen.’

Een klein traktaat van de middeleeuwse auteur Ibn (al-) Qayyim al-Ğawziyya (1292-1350) over de methoden die de duivel gebruikt om de mens ten val te brengen. Het kwaad wordt daarbij in zes klassen onderverdeeld. Onmiddellijk na ongeloof en polytheďsme volgt de introductie van nieuwlichterijen als belangrijkste bron van kwaad in de wereld.

Omslag: de duivel verbeeld als een walmende struik in een science fiction-achtig landschap. Op de voorgrond een kroon, wellicht als symbool van hoogmoed, en een glas met de verboden vrucht van de wijnstok. (AV)

06klein.jpg (5526 bytes) [6] Al-Aḥrāz al-`ašara li-al-wiqāya min al-Šayṭān, [Ibn Qayyim al-Ğawziyya] ; ğam` wa-taḥqīq Muḥammad `Abd al-Ḥakīm al-Qāḍī. Al-Qāhira: Dār al-Ḥadīt, [1989].  (Maktabat Ibn al-Qayyim)

8350 E 101


‘Tien amuletten om zich tegen de Satan te beschermen.’

Een ander werkje van dezelfde auteur als het vorige: Ibn (al-)Qayyim al-Ğawziyya. Het beschrijft de tien krachtigste bezweringsformules en religieuze handelingen om de duivel op afstand te houden. Het betreft meestal het citeren van bepaalde koranverzen. In de band nog een tweede traktaatje over hetzelfde onderwerp.

Omslag: de duivel als wezen van vuur, met kromme neus, ogen als gloeiende kolen en slagtanden. (AV)

07klein.jpg (6313 bytes) [7] Wiqāyat al-insān min al-ğinn wa-al-Šayṭān, Waḥīd `Abd al-Salām Bālī. Al-Qāhira: Dār al-Bašīr, [1987].
Omslagillustratie: ‘Al-Zuhayrī’.

8259 C 14


‘Bescherming van de mens tegen de djinn en de duivel.’

Een breed opgezet boek over middelen om zich te verweren tegen zowel de duivel als de djinn. Op pagina 395-6 een handige checklist met herkenningspunten van de duivel, zijn geliefde verblijfplaatsen en zijn werken, alles onder het kopje ‘Ken uw vijand.’

Omslag: pas in de late Middeleeuwen komen we in de westerse kunst afbeeldingen tegen van de duivel als satyr-achtige figuur met hoorns, bokkenpoten en een staart. In de kunst van het Midden-Oosten zijn afbeeldingen van de duivel of van demonen uiterst zeldzaam, maar waar ze voorkomen vertonen ze grote gelijkenis met hun westerse evenknie. De duivel op dit omslag, compleet met hoorns en sik, draagt curieus genoeg een keppeltje. Zijn schedel wordt gespleten door de formule ‘Ik neem mijn toevlucht tot God [tegen de gestenigde Satan].’ (AV)

08klein.jpg (6343 bytes) [8] Al-Šayṭān fī Ẓilāl al-Qur’ān li-al-šayk Sayyid Quṭb, ta’līf `Ukāša `Abd al-Mannān al-Ṭayyibī. [Al-Qāhira] : Maktabat al-Turāt al-Islāmī, [1992]. 
Omslagillustratie: ‘Abū Ṭālib’.

8344 A 27

‘De duivel in [het boek] “In de schaduw van de koran” van Sayyid Quṭb.’

Een overzicht van alle passages die handelen over de duivel en zijn werken die voorkomen in de grote studie over de koran van Sayyid Quṭb, de Egyptische voorman en ideoloog van de Moslimbroeders, die in 1966 onder Nasser geëxecuteerd werd.

Omslag: een duivel met hoorntjes, slagtanden, kromme neus, gloeiende ogen en vurig haar. (AV)

vorige pagina volgende pagina