Bibliotheken Tentoonstellingen Hora est

Hora est! On dissertations
600.000 proefschriften in de Universiteitsbibliotheek Leiden, 1575-2005

  Inleiding
1 Hora est!  On dissertations
2 Wetenschappelijke vernieuwing –en trivialia
3 Wie is de echte auteur? De praeses!
4 Wie is de echte auteur? De respondens!
5 100.000 Nederlandse proefschriften
6 500.000 internationale proefschriften in Leids bezit
7 Nobelprijswinnaars en ander moois
8 Stellingen en dikke turven
9 Bijzondere vondsten uit de Leidse collectie (1870-1930)
10 Bijzondere vondsten uit de Leidse collectie (1880-1910)
11 Bijzondere vondsten uit de Leidse collectie (1880-1910)
12 Het Leidse proefschrift in de 21e eeuw
13 Stavitrine


5. 100.000 Nederlandse proefschriften

Proefschriften stonden in de 16e en 17e eeuw wetenschappelijk niet erg hoog in aanzien. Dat is één van de redenen dat de Leidse universiteitsbibliotheek zelfs niet in het bezit is van alle Léidse dissertaties uit de eerste decennia van haar bestaan. De bibliotheek bezit in totaal een kleine 100.000 proefschriften van Nederlandse universiteiten. Daar zitten ook dissertaties bij van nu vergeten universiteiten als Harderwijk en Franeker. Leiden is binnen deze collectie als oudste Nederlandse universiteit uiteraard koploper met 15.000 proefschriften uit de periode 1575-2005. Verder bezit de bibliotheek 12.000 proefschriften uit Utrecht, 10.000 van de Universiteit van Amsterdam en haar voorlopers, 8.000 uit Groningen, 6.000 uit Nijmegen, 5.000 van de Vrije Universiteit Amsterdam, 3.500 uit Delft en Rotterdam, 2.300 uit Eindhoven, 1.800 uit Wageningen, 1.500 uit Maastricht, 1.200 uit Tilburg en honderden uit Franeker, Harderwijk, Breda, Bandung, Apeldoorn, Deventer, Kampen en Batavia/Jakarta. Vanaf 1998 zijn  vele Nederlandse universiteiten bezig hun proefschriften electronisch beschikbaar te stellen. Tot nu toe claimt alleen Eindhoven daarin ook geslaagd te zijn voor vrijwel alle Eindhovense proefschriften, bijna 2.500 stuks. Met de digitalisering van de 15.000 Leidse proefschriften is inmiddels een begin gemaakt. De beschikbare Leidse electronische proefschriften zijn wereldwijd toegankelijk–en tijdens deze tentoonstelling ook permanent op de terminal op de balie hiernaast. Zie: http://proefschrift.leidenuniv.nl




  Leidse proefschriften uit de 18e eeuw


 

Guilielmus ab Irhoven
Disputatio philosophica inauguralis de spatio vacuo
Dissertatie Leiden 1721
Het Droste-effect: de titelpagina van dit proefschrift laat middenonder een promotieplechtigheid zien. Links en rechts zijn afbeeldingen van de Leidse faculteiten: theologie, filosofie, rechten en medicijnen –en daaronder het teken van de stad Leiden: de sleutels van St. Pieter.
 
Gulielmus Chambers
Dissertatio medica inauguralis de ribes arabum et ligno rhodio
Dissertatie Leiden 1724
In de 21e eeuw promoveren wetenschappers uit de hele wereld in Leiden. Dat was vier eeuwen geleden niet anders, getuige dit medische proefschrift van de Brit William Chambers uit 1724.
 
Godifridus du Bois
Dissertatio philosophica inauguralis de sono
Dissertatie Leiden 1725
Op 6 februari 1725 promoveerde Du Bois (uit Kruiningen, Zeeland) maar liefst twee maal in Leiden: ’s morgens tussen 8 en 10 uur op een filosofisch proefschrift over geluid en daarna tussen 10 en 12 uur op een medisch proefschrift over het gehoor.
 
Godifridus du Bois
Dissertatio medica inauguralis de auditu
Dissertatie Leiden 1725.
 
Quirinus Capelle
Dissertatio medica inauguralis, de singultu
Dissertatie Leiden 1738.
 

 
vorige pagina volgende pagina